SKLERODERMADA OSTEOPONTİN DÜZEYİ

Abstract

Özelleşmiş matriselüler proteinlerin veya ekstraselüler matriksin bir üyesi olan osteopontin (OPN) (early T lymphocyte activation 1 [ETA-1] olarak da bilinir); kemik mineralizasyonu dışında hücre-matriks iletişimi, T lenfosit iletilerinin aktarılması, kemotaktik özelliğiyle lökositlerin endotele yapışması ve migrasyonu ile makrofaj fonksiyonlarının düzenlenmesi gibi pro-inflamatuvar ve pro-fibrotik etkilere sahiptir. Dolayısıyla, deneysel çalışmalarda OPN inhibisyonunun fibroz gelişimini engellediği gösterilmiştir. Bu çalışmada, SSk olgularında OPN seviyesinin belirlenmesi ve hastalık aktivite ve şiddet skorları ile ilişkisinin araştırılması amaçlandı. Çalışmaya 86 SSk hastası, 46 sistemik lupus eritematoz (SLE) hastası (hasta kotrol grubu olarak) ve 38 sağlıklı gönüllü (sağlıklı kontrol grubu) alındı. Ssk grubunda hastalık aktivite ve şiddet skorları, modifiye Rodnan deri skoru, Valentini hastalık aktivite indeksi, Medsger hastalık şiddet indeksi ve United Kingdom fonksiyon skoru ile belirlendi. Rutin laboratuvar parametrelerine ek olarak OPN, interlökin-6, transforme edici büyüme faktörü-? (TGF-?) ve vitronektin düzeyleri analiz edildi. Kontrol grubu ile karşılaştırıldığında, SSk ve SLE gruplarında OPN düzeyleri yüksekti (her ikisi için; p<0.001). Ancak, SSk grubunda OPN seviyeleri hastalık aktivite ve şiddet skorları ile ilişkili değildi (p>0.05). Diğer gruplara göre SSk grubunda TGF-? seviyeleri anlamlı derecede yüksek saptandı; ancak OPN ile TGF-? serum düzeyleri arasında anlamlı fark yoktu (p>0.05). Ek olarak, OPN düzeyleri ile SSk'ya özgül laboratuvar parametreleri ve kapilleroskopik bulgular arasında korelasyon yoktu. Sonuç olarak, SSk ve SLE gibi kronik otoimmün hastalıklarda OPN düzeyleri artmaktadır. Bilinenin aksine OPN, SSk'nın fibrogenez aşamasında rol oynayan spesifik bir sitokin değildir. OPN, makrofajların ve T hücrelerinin kemotaksisini düzenleyerek olasılıkla akut inflamatuvar yanıtın bir parçası olarak etki etmektedir. Anahtar Kelimeler: Osteopontin, skleroderma, akut inflamasyon, fibrogenez.