Sıçanlarda sisplatinin neden olduğu testis hasarında krisinin antioksidan ve antiinflamatuar etkisinin araştırılması

Abstract

Kemoterapi ile kanser tedavisi gören hastalarda hedef normal hücrelerin yerine kanser hücrelerinin yok edilmesidir. Ancak kemoterapide yaygın olarak kullanılan sisplatin ve türevleri, serbest radikal artışı ve DNA hasarı gibi birçok istenmeyen yan etkiye yol açabilmektedir. Bu nedenle tedavide oluşabilecek oksidatif stres ve inflamasyonu azaltmak amacıyla antioksidan özellikli bileşikler tercih edilmektedir. Sisplatinin ortaya çıkardığı yan etkilere karşı sentetik ilaçların aksine doğal kimyasallardan biri olan krisin hem antiinflamatuar hem antioksidan etkinliği nedeniyle tedavide sisplatin kaynaklı yıkıma karşı onarıcı olarak kullanılmaktadır. Çalışmada sisplatin uygulanan deney hayvanlarında oluşan testis hasarına karşı krisinin antioksidan ve antiinflamatuar etkisinin araştırılması hedeflenmektedir. Çalışmada 32 adet 8-10 haftalık 200-250 g Sprague-Dawley ırkı erkek sıçan kullanıldı. Kontrol grubu-n=8: Herhangi bir işlem uygulanmadı. Sisplatin grubu-n=8: Çalışmanın birinci günü 5 mg/kg tek doz intraperitoneal yolla sisplatin uygulandı. Krisin grubu-n=8: Krisin, 0.1 M NaOH içerisinde stok solüsyon hazırlandıktan sonra son hacim 50 mg/kg olacak şekilde serum fizyolojik ilave edilip çözdürülerek 10 gün boyunca 50 mg/kg dozda gavaj yoluyla uygulandı. Sisplatin + Krisin grubu-n=8: Çalışmanın birinci günü 5 mg/kg sisplatin i.p. yolla uygulandı ve 10 gün boyunca 50 mg/kg dozda krisin gavaj yoluyla uygulandı. Çalışmanın başlangıcında ve kesim öncesinde deney hayvanlarının canlı ağırlıkları ölçüldü ve gruplar arasında ağırlık bakımından fark saptanmadı (p>0.05). Spermatolojik analizler bakımından gruplar arasında; sperm yoğunluğu, testis ağırlığı ve total testis ağırlığı, gonado-somatik indeks, epididimis ağırlığı, prostat (p>0.05) analizlerinde fark görülmezken; anormal spermatozoon oranında baş anomalilerinde, toplam anormal morfoloji değerleri, total sperm motilitesi değerinde, vesicula seminalis ağırlıklarında gruplar arasında fark bulundu (p<0.05). Histopatolojik incelemede; kontrol ve krisin grubunda testislerin normal histolojik görünümünde oldukları, sisplatin ve sisplatin + krisin grubunda tubulus seminiferus contortus (TSC) germinal hücre kalınlığında azalma ile karakterize atrofi, germinal epitelde dejenerasyon ve disorganizasyon ile spermatogeneziste duraklama tespit edildi. Sıçanlardan alınan testis dokusunda biyokimyasal enzim aktivitelerinin ve antiinflamatuar parametrelerin ölçümü yapılıp, sisplatin uygulanan grupta TNF-α, IL-6 ve IL-1β düzeylerinin kontrol grubuna kıyasla istatistiksel olarak arttığı (p<0.05), sisplatin ile birlikte krisin uygulanan grupta ise sisplatin grubuna kıyasla azaldığı ancak bu azalmanın kontrol seviyesine tam olarak ulaşmadığı görüldü. Bu çalışma sonuç olarak; sisplatin uygulamasının testis dokusunda oksidatif stres, inflamasyon, spermatolojik bozulmalar ve histopatolojik hasara neden olduğunu ortaya koydu. Krisin uygulamasının tek başına olumsuz bir etki oluşturmadığı ve sisplatin ile birlikte uygulandığında bu hasarları kısmen azalttığı belirlendi. Elde edilen bulgular doğrultusunda, krisinin sisplatine bağlı testiküler toksisite üzerinde koruyucu bir rol üstlenebileceğini ve gelecekte yapılacak klinik ve deneysel çalışmalar için önemli bir temel oluşturabileceğini düşündürmektedir. Anahtar Kelimeler: krisin, sisplatin, oksidatif stres, testis, sıçan.In cancer patients undergoing chemotherapy, the primary goal is to eliminate cancer cells while minimizing damage to normal cells. However, cisplatin and its derivatives, which are widely used in chemotherapy, may cause numerous undesirable side effects such as increased production of free radicals and DNA damage. Therefore, compounds with antioxidant properties are often preferred in treatment to reduce oxidative stress and inflammation that may occur during therapy. Unlike synthetic drugs, chrysin one of the natural chemical compounds has both anti-inflammatory and antioxidant activities and is used as a restorative agent against cisplatin-induced damage. The present study aimed to investigate the antioxidant and anti-inflammatory effects of chrysin against testicular damage induced by cisplatin in experimental animals. In this study, a total of 32 male Sprague–Dawley rats aged 8–10 weeks and weighing 200–250 g were used. The animals were divided into four groups, each consisting of eight rats. Control group (n=8): no treatment was applied. Cisplatin group (n=8): a single dose of 5 mg/kg cisplatin was administered intraperitoneally on the first day of the experiment. Chrysin group (n=8): after preparing a stock solution of chrysin in 0.1 M NaOH, physiological saline was added to obtain a final dose of 50 mg/kg, and the solution was administered orally by gavage at a dose of 50 mg/kg for 10 days. Cisplatin + Chrysin group (n=8): on the first day of the experiment, 5 mg/kg cisplatin was administered intraperitoneally, and chrysin was subsequently administered by oral gavage at a dose of 50 mg/kg for 10 days. At the beginning of the study and before sacrifice, the body weights of the experimental animals were measured and evaluated, and no significant difference in body weight was observed among the groups (p>0.05). In terms of spermatological analyses, no significant differences were detected among the groups regarding sperm density, testis weight, total testis weight, gonadosomatic index, epididymis weight, and prostate weight (p>0.05). However, significant differences were observed among the groups in the rate of abnormal spermatozoa, head anomalies, total abnormal morphology values, total sperm motility, and vesicula seminalis weights (p<0.05). Histopathological examination showed that the testes in the control and chrysin groups exhibited a normal histological appearance. In contrast, in the cisplatin and cisplatin + chrysin groups, atrophy characterized by a decrease in germinal cell thickness in the tubulus seminiferus contortus (TSC), degeneration and disorganization of the germinal epithelium, and arrest of spermatogenesis were observed. Biochemical enzyme activities and anti-inflammatory parameters were measured in the testicular tissues obtained from the rats. It was determined that the levels of TNF-α, IL-6, and IL-1β were statistically increased in the cisplatin-treated group compared with the control group (p<0.05). In the group receiving both cisplatin and chrysin, these cytokine levels were decreased compared with the cisplatin group; however, this decrease did not fully reduce the cytokine levels to those of the control group. In conclusion, the results of this study demonstrated that cisplatin administration caused oxidative stress, inflammation, spermatological impairments, and histopathological damage in testicular tissue. In contrast, chrysin administration alone did not produce any adverse effects, and when administered together with cisplatin it partially reduced these damages. Based on the obtained findings, chrysin may play a protective role against cisplatin-induced testicular toxicity and may provide an important basis for future clinical and experimental studies. Keywords: Chrysin, Cisisplatinlatin, Oxidative stress, Testis, Rat